Ik heb lang gedacht dat de dichter Adriaan Roland Holst en Hans André de la Porte, woordvoerder van de Vereniging Eigen Huis, een dubbele voornaam hadden. In werkelijkheid blijken ze dragers van een dubbele áchternaam te zijn.
Adriaan Roland Holst was A. Roland Holst, niet A.R. Holst (schilder mij niet bekend)
Verwarring
Net als bij mensen met een achternaam als laatste voornaam (à la Wouter van Malsen Heuff) zie je bij personen met namen als André de la Porte en Roland Holst niet goed waar de voornaam ophoudt en de achternaam begint.
Riemer Reinsma, die dit soort namen in zijn boekje Aangenaam. Mag ik mij voorstellen? kort aanstipt, gaat dan ook de mist in door naast Enno van Gelder en Udo de Haas (moet zijn: Udo de Haes) ook Philip Mok als voorbeeld te noemen.
Hij dacht daarbij kennelijk aan Elsevier-redacteur Gerry Mok, beter bekend als G. Philip Mok. Philip was echter zijn tweede voornaam, niet een deel van zijn familienaam. De achternaam Philip Mok bestaat niet.
Wisse Wisse Smit en Jurriaan Jurriaan Kok
De meeste ‘Roland Holst-namen’ zijn waarschijnlijk toevallig ontstaan doordat een achternaam die overeenkwam met een voornaam aan een andere achternaam werd gekoppeld. In enkele gevallen heeft de eerste naamdrager echter zijn voornaam aan zijn achternaam laten toevoegen.
De stiefvader van Mabel Wisse Smit heette bij zijn geboorte nog gewoon Smit. Zijn voornamen waren Peter Wisse. Peters vader, Wisse Jacobus Smit, kreeg in 1970 toestemming de achternaam Wisse Smit aan te nemen. Hij heette dus voortaan Wisse Jacobus Wisse Smit en zijn zoon Peter Wisse Wisse Smit.
Hagenaars kennen wel de Jurriaan Kokstraat in Scheveningen, vernoemd naar wethouder Jurriaan Jurriaan Kok. Deze heette van oorsprong gewoon Kok, maar hij kreeg bij Koninklijk Besluit van 1 april 1899 no. 46 toestemming zijn geslachtsnaam te veranderen in Jurriaan Kok.
Augustinus van der Meer
Pas halverwege het schrijven van dit artikel bedacht ik dat ik wellicht de stamvader word van een familie met een Roland Holst-naam. Omdat de familie van mijn vriendin in mannelijke lijn is uitgestorven, krijgt mijn dochtertje op haar achttiende het recht een dubbele achternaam aan te vragen. Als ze dat ook echt doet, is ze de eerste draagster van de nieuwe familienaam Augustinus van der Meer. Overigens is Augustinus ook haar laatste voornaam, dus net als Peter Wisse Wisse Smit en Jurriaan Jurriaan Kok wordt ze dan … Augustinus Augustinus van der Meer.
Jurriaan Jurriaan Kok
Lijst van Roland Holst-namen
Ik heb tot nu toe de volgende Roland Holst-namen gevonden. Ken je er nog meer? Laat het weten!
- André de la Porte
- Engelbert van Bevervoorde
- Enno van Gelder
- Gabriel van der Linden
- Gérard van Sijsen
- Hubert van Beusekom
- Hubert van Blyenburgh
- Hubert van Vollenhoven
- Isaac de Wolff
- Israël Ricardo (twee voornamen!)
- Jacques Baalde
- Jannette Walen
- Jeanne Rose (twee voornamen!)
- Jesus Pereira
- Jodocus Meijer
- Jurriaan Kok
- Levi Lassen
- Levy Hekman
- Lucas Luyckx
- Manus van der Jagt
- Marcus Priem
- Marcus van Naxhoff
- Marga Tampoebolon
- Martin Standhardt
- Mathias Pous
- Robert van Loon
- Roland Holst
- Rolandus Boers
- Rolandus Hagedoorn
- Rolf von den Bäumen
- Roos da Silva
- Roos Hagoort
- Roos Hoefgeest
- Roos Hoonhorst
- Roos Lindgreen
- Roos Polderman
- Roos Rosa de Carvalho (twee voornamen!)
- Roos Sieperda
- Roos van de Berg
- Roos van Raadshoven
- Samson Bouret
- Udo de Haes
- Wisse Smit
Maar een dubbele achternaam kun je toch alleen aanvragen als de familie van je moeder is uitgestorven? De achternaam Augustinus komt honderden keren voor in Nederland.
De overheid zaait hier verwarring over. Op rijksoverheid.nl is dit te lezen:
Maar in het Besluit geslachtsnaamswijziging staat het ietsje anders:
Hoe vaak de naam voorkomt is dus niet van belang, het gaat erom of deze in de directe familie op uitsterven staat. Van de opa van vaderskant van mijn vriendin zijn geen mannelijke nakomelingen in leven. Hij is zelf overleden, evenals zijn beide zoons, van wie een kinderloos en een met achterlating van uitsluitend dochters. Dat er 510 dragers van de achternaam Augustinus zijn en deze dus zeker niet op uitsterven staat, is irrelevant.
Beste Maarten, Als de achternaam van mijn opa is voortgezet door adoptie- en pleegzonen. Is het dan niet meer mogelijk, voor andere nakomelingen van opa zijn achternaam voor die van huidige achternaam te mogen laten voortbestaan? In mijn familie hebben de adoptie- en pleegzonen helemaal geen enkel contact onderhouden met andere nakomelingen van opa. Reuze benieuwd beperkt tot naamkunde en deze wetgeving, lijkt alsof men het probleem niet kent?
Dat is een interessante kwestie, Lonneke! De vraag is of een adoptie- en pleegkinderen voor de wet als nakomelingen tellen en, als dat niet zo is, deze personen meetellen wat deze wet betreft. Je zou kunnen argumenteren dat ze de achternaam van je opa dragen en dat diens naam dus niet op uitsterven staat.
Eigenlijk zou je hiervoor een gespecialiseerde advocaat moeten raadplegen. Ik weet veel van namen, maar ik ben geen jurist
Veel juristen zullen het antwoord hierop trouwens ook niet weten.
Hallo Maarten, Heel veel dank voor uw duidelijke toelichting en snelle reactie. Het is inderdaad een interessant onderwerp; dus als ik meer weet dan laat ik het u beslist zo spoedig mogelijk weten. Eigenlijk worden dat toevoeging van twee achternamen. Die van mijn oma, dat betreft uitgestorven in zowel mannelijke als vrouwelijke lijn na de overlijdensdatum van mijn oma, opa’s eerste vrouw, de ouders van mijn moeder. De achternaam van opa heb ik al eens eerder gehad voordat mijn moeder ging trouwen en door erkenning en wettiging van haar echtgenoot ben ik opa’s achternaam kwijtgeraakt zonder te weten of ik wel of niet de biologische dochter ben van mijn wettige vader.
Ik hoor nu bij de oudste generatie, alle voorouders, ooms, tantes, aangetrouwde generatie, oudere neven en nichten, allemaal inmiddels overleden. Vanwege privacy van iedereen die nu leeft geen (echte) namen gebruikt. Met vriendelijke groet en veel succes met alles, veel dank voor alles van Lonneke.
Laat het vooral weten als je meer weet, ik ben benieuwd! Of je de naam van je oma ook nog kunt toevoegen betwijfel ik…
Hallo Maarten, De mogelijkheid om de achternaam van oma van moederszijde toe te voegen heb ik meegemaakt van een meneer die nog niet zo oud was toen we aan elkaar werden voorgesteld bij een van de genealogieverenigingen in Nederland, zijn driedubbele achternaam heb ik helaas niet onthouden. Als hij nog lid is van bijvoorbeeld de KNGGW dan is hij misschien nog te vinden op de ledenlijst indien nog lid, geen adellijke titels heb ik onthouden. Dat is de enige keer geweest dat ik zoiets had vernomen en in eigen belang goed onthouden. In mijn familie had niemand verder belangstelling voor oma’s achternaam. Mijn oma’s achternaam bestaat nog wel in Nederland, er zijn mannelijke nakomelingen verder terug in de stamboom met oma’s achternaam die een groot familiebedrijf hebben in Nederland, aannemersbedrijf met oma’s achternaam. Zodoende is voor mijn familietak geen belangstelling meer waar oma’s kennelijk toch wel belangrijke achternaam is uitgestorven. Vanwege mijn stamboomonderzoek wisten ze mij wel te vinden dus is genealogie vooral in combinatie met naamkunde best wel belangrijk. Omdat het toch wel een juridische kwestie is zoek ik het verder uit, heb een folder bewaard van Ministerie van Justitie over naamswijziging dus zover ben ik al. U verneemt nog van mij na juridisch advies daarover, het is niet gratis heb ik begrepen. Zie verder o.a. http://www.knggw.nl. Met vriendelijke groeten van Lonneke.
Beste Maarten, Hierbij mijn antwoord voor meer informatie.
Om te beginnen over de mogelijkheid van oma’s achternaam toe te voegen. Dat is door mij inmiddels uitgezocht en dat lijkt niet mogelijk. Twee voorbeelden zijn door mij genoemd om na te gaan. Zoals door u ook reeds vermeld op de site http://www.rijksoverheid.nl/naamswijziging en verder heb ik ook gelezen bij onder andere: http://www.rijksoverheid.nl/onderwerpen/naam-kiezen-en-naamswijziging/naamswijziging
Het verhaal op op de site van de rijksoverheid begint met geciteerd: “Soms willen personen hun naam veranderen. Bijvoorbeeld omdat ze vaak gepest worden of omdat de naam verkeerd is gespeld. Voor het wijzigen van de voornaam gelden andere regels dan voor het wijzigen van de achternaam.”
Om privacy redenen beperkt zodat niemand mijn verhaal misbruikt.
De onbekend gebleven meneer bij receptie van een genealogievereniging als eerste onderwerp. Van hem is nog wel bekend, dat zijn moeder een dubbele achternaam had gekregen. (Waarschijnlijk categorie met uitsterven bedreigde achternaam als achtergrond, andere reden kan ik mij niet herinneren.)
Later kreeg hij als zoon dezelfde mogelijkheid als zijn moeder en maakte met de ervaring van zijn familie daarvan gebruik om een driedubbele achternaam te krijgen. Dan wat mijzelf betreft, dat alles heeft mijn moeder niet gedaan.
En omdat de achternaam van mijn moeder, resp. die van opa van moederszijde, toch wel wordt voortgezet via adoptie- en pleegzonen is de achternaam van moeder niet uitgestorven. Daarom kom ik en anderen in mijn familie niet in aanmerking voor toevoeging van de familienaam van moeder. De familienaam van haar moeder toevoegen lijkt onmogelijk als men de tekst leest van de wet. Men ontvangt immers niets terug van het (hoge) bedrag dat men verplicht is te betalen bij naamswijziging en men wordt afgeraden overbodige juridische onkosten te maken voor mijn situatie. Heel algemeen zonder iets officieel te hebben laten behandelen hierbij doorgegeven. Meer weet ik daarom ook niet momenteel, misschien dat folders wat duidelijker mogen zijn bij de rijksoverheid omdat men niets vermeld over dat soort zaken als wij hebben meegemaakt, adoptie- en familietakken, maar daar ga ik niet over de voorlichting van de overheid bij gemeentes, provincie en rijk. Vriendelijke groeten met dank voor uw belangstelling van Lonneke.
Hallo Maarten,
Naar aanleiding van het artikel Adriaan Roland Holst: dubbele voornaam of dubbele achternaam? wilde ik nog toevoegen: Volgens mij hoort de bekende natuurkundige Heike Kamerlingh Onnes er ook bij. Zie ook http://nl.wikipedia.org/wiki/Heike_Kamerlingh_Onnes.
Groeten,
Joost
Hallo Joost (mooie achternaam trouwens!),
Dank voor de tip, dit wist ik niet. Er waren wel meer bekende Nederlanders die zich een ‘valse’ dubbele achternaam aanmaten, o.a. de encyclopedist Jacob (Winkler) Prins en premier Pieter (Cort) van der Linden.
Groeten Maarten
Ik las pas geleden Arthur Conan Doyle en vroeg me ook af of dat Conan nu een tweede naam is of een achternaam. Dat schijnt ook vaag te zijn, sommigen noemen hem Doyle, anderen Conan Doyle. Op http://nl.wikipedia.org/wiki/Arthur_Conan_Doyle wordt hij in het begin Doyle genoemd, maar dan heeft hij 3 voornamen en waarom wordt dan wel de 3e maar niet de 2e genoemd? Zijn vader heet Doyle. Later wordt Arthur: Conan Doyle genoemd… Dit is natuurlijk geen Nederlands voorbeeld maar wel interessant misschien om uit te zoeken…
Inderdaad interessant. Het Engelse Wikipedia-artikel zegt er het volgende over:
En:
Ik denk dat we kunnen concluderen dat hij officieel Doyle heette (al betekent ‘officieel’ in het Britse naamrecht niet zo veel), maar zich Conan Doyle noemde.
Ik meende altijd dat de schrijver Werumeus Buning van zijn voornaam Werumeus heette en van zijn achternaam Buning, totdat ik erachterkwam dat dit zijn achternaam was en zijn voornamen Johan Willem Frederik. Daarentegen dacht ik dat Rhijnvis Feith een achternaam was en dat de goede man ook nog een voornaam moest hebben. Rhijvis blijkt echter zijn voornaam te zijn.
Ik kan me inderdaad voorstellen dat die naam verwarrend is, zeker omdat Werumeus Buning niet onder zijn voornaam bekend is.
In het dagelijks leven was Johan Willem Frederik Werumeus Buning (naamswijziging van Buning in Werumeus Buning bij KB van 20 juni 1891 no. 43) overigens gewoon Joop Buning. Dat klinkt een stuk minder chic
Mag deze ook meedoen is op mijn site te vinden met meer meer details, een zoon van de vader met achternaam Emants, is met de laatste voornaam hetzelfde als achternaam van de moeder: (de) Casembroot, zij komt voor in de stamboom van de adellijke fam. (de) Casembroot, het betreft:
Leonard Benjamin Casembroot Emants (= fam.naam Emants), ged.1729 => volgt dubbele naam:
Leonard Benjamin de Casembroot Emants (= Emants => dubbele naam: de Casembroot Emants)
(x Maria Catharina Kaecks (ouders van: Petronella Cornelia de Casembroot Emants, ged./bapt.10 mrt.1762.) Index-pagina volgorde voornaam Leonard, zie verder
http://www.kazenbroot.nl/Casembroot.NL.ZH.DenHaag00.html
Dit soort dingen kwamen inderdaad vaak voor! In mijn eigen familie van moederskant bijvoorbeeld Wouter van Malsen Heuff, zoon van Johan Adriaan Heuff en Maria Hendrika van Malsen. Hoewel Van Malsen zijn tweede voornaam was, tekende hij als ‘W. van Malsen Heuff’.
Een nogal extreem voorbeeld van generaties lang vernoemen met naam en toenaam is dit (uit het artikel Hoe Jacobus Rijsdijk uiteindelijk Jacobus Rijsdijk Takens Lambrechts van Sighem werd):
Generatie 1: Jacobus Rijsdijk
Generatie 2: Jacobus Rijsdijk Takens
Generatie 3: Jacobus Rijsdijk Takens Lambrechts
Generatie 4: Jacobus Rijsdijk Takens Lambrechts van Sighem
Inderdaad interessant. Het Engelse Wikipedia-artikel zegt er het volgende over:
Although he is now referred to as “Conan Doyle”, the origin of this compound surname is uncertain. The entry in which his baptism is recorded in the register of St Mary’s Cathedral in Edinburgh gives “Arthur Ignatius Conan” as his Christian name, and simply “Doyle” as his surname. It also names Michael Conan as his godfather
En:
Stashower says that the compound version of his surname originated from his great-uncle Michael Conan, a distinguished journalist, from whom Arthur and his elder sister, Annette, received the compound surname of “Conan Doyle” (Stashower 20–21). The same source points out that in 1885 he was describing himself on the brass nameplate outside his house, and on his doctoral thesis, as “A. Conan Doyle”. However, other sources (such as the 1901 census) indicate that Conan Doyle’s surname was “Doyle”, and that the form “Conan Doyle” was only used as a surname in his later years.
Ik denk dat we kunnen concluderen dat hij officieel Doyle heette (al betekent ‘officieel’ in het Britse naamrecht niet zo veel), maar zich Conan Doyle noemde.
Bij de grootste familietak met mijn achternaam bestond vroeger de mogelijkheid om de achternaam van de moeder toe te voegen, de familienaam Bubbeson voor die van de familienaam Kazenbroot. Dat werd na het overlijden van de moeder Maria Bubbeson, weduwe van Jozef Kazenbroot, uitgezocht en kennelijk officieel aangevraagd volgens mondelinge overleveringen. Het echtpaar Kazenbroot – Bubbeson kreeg acht kinderen, zes zonen en twee dochters. Van de voorouders Bubbeson is het familiewapen te vinden in collecties bij onder andere het CBG te Den Haag en het NGV te Weesp. Bij de heraldische collecties zijn drie locaties vermeld als oorsprong familienaam Bubbeson: Denemarken, Rotterdam, Maassluis. Niemand van de acht kinderen is een dubbele achternaam gaan gebruiken en ook het familiewapen Bubbeson is niet in gebruik bij nakomelingen achternaam Kazenbroot. Geen idee welke familiewapens in omloop zijn voor commerciële doeleinden wel of niet in combinatie met stamboomgegevens. De afbeeldingen van het familiewapen Bubbeson komt voor op graven in de hervormde Groote Kerk in Maassluis. Op de site meertens.nl, is ook de reeds voor 1947 uitgestorven familienaam Bubbeson vermeld in de databank familienamen met toelichting. Volgens deskundigen scandinavische talen is Bubbeson geen Deense achternaam. Via internet gezocht en verder niets meer gevonden daarover ook niet bij Deense adel (in de serie witte boekjes bij CBG en KB). Misschien dat u hier nog wat aan heeft, de oudste voorouder(s) Bubbeson, familienaam met varianten, is ook vermeld in publicaties zonder toevoeging familienaam in bijv. Die Haghe, op de site van het Haags Gemeentearchief, vroeger opgezocht voor sommigen bij familietak Kazenbroot – Bubbeson. Ik ben zelf overigens geen nakomeling van de tak Kazenbroot – Bubbeson. Vriendelijke groet van Marianne (M.C.Deden-Kazenbroot).
Waarom heb je je dochter dan niet de naam van haar moeder gegeven, dat kan tegenwoordig toch gewoon? Dat maakt die uitstervingswet dan ook onnodig. Of wilde je graag dat zij ooit een dubbele naam zou kunnen dragen?
Omdat ik mijn naam óók wil doorgeven. Eigenlijk zou het gewoon mogelijk moeten zijn alle kinderen een dubbele achternaam te geven, zoals in Spanje en Portugal. Een wetswijziging in die zin zit er op termijn ook wel aan te komen.
Beste Maarten, Dat systeem zoals in Spanje en Portugal ben ik ook helemaal voor. Tevens dat kinderen die geadopteerd zijn of pleegkinderen hun vorige familienaam als eerste vermeld blijft en de verdere familienaam/-namen. Als men gaat trouwen, hoe wordt het dan officieel gedaan bij getrouwde mannen en vrouwen? Momenteel is mij dat niet zo duidelijk, vooral bij de meer bekende personen van bijvoorbeeld Spaanse afkomst in Nederland.
Interessant! Dank voor het opzoeken!
Hallo Maarten, Op website http://www.wiewaswie.nl, is als voorbeeld de kunstschilder Vincent van Gogh vermeld, geboren in 1853. Hij ondertekende alleen met zijn eerste voornaam Vincent (volgens afbeeldingen van zijn schilderijen). Hij had echter twee voornamen is mij opgevallen, Vincent Willem. Hij had een oudere broer die als levenloos kind was aangegeven door de vader, achternaam: van Gogh, geboren en overleden op 30 maart 1852 te Zundert, met dezelfde aktenummer als die van de kunstschilder die geboren is op 30 maart 1853 te Zundert, geboorteaktedatum 31 maart 1853. De oudere broer is begraven als Vincent van Gogh, kerkhof bij de kerk te Zundert. Dus kreeg de kunstschilder niet de voornaam Willem als tweede kind en zoon maar twee voornamen, die van grootvader van vaderszijde en ook die van de grootvader van moederszijde. Uit de overlijdensakte van de oudste broer in 1852 blijkt niet dat het kind doodgeboren was, de aangifte levenloos kind is immers geen bewijs daarvan. Op wikipedia, etc., wordt door anderen vermeld: doodgeboren, maar dat is niet in de akte zo vermeld. Zie verdere info website kerk met kerkhof te Zundert, via wikipedia, ook over het kind met grafje Vincent van Gogh (1852-1852). Vincent was dus ook geen achternaam, geen dubbele achternaam Vincent van Gogh, voor wie dat nog niet wist bij de vragen van kinderen…
De naam Martin Standhardt is geen voor en achternaam. Mijn vader was de eerste die deze naam droeg. Zijn biologische moeder heette Martin van haar achternaam en door adoptie is de naam Standhardt eraan toegevoegd.
Hallo Marianne,
Dank voor de toevoeging, ik zet hem erbij!
Groeten Maarten
Beste Maarten, ik ken de achternaam Doeze Jager. Hoewel ik er geen benul van heb waar Doeze vandaag komt, vind ik de naam een goed kanshebber voor de vraag: dubbele voornaam of dubbele achternaam.
Met vriendelijke groet,
Bert Schellekens
Hallo Bert,
Inderdaad een interessante naam, want Doeze zou best wel eens een voornaam kunnen zijn. Dat blijkt overigens maar zelden het geval te zijn: http://www.meertens.knaw.nl/nvb/verspreiding/naam/Doeze
Groeten Maarten