Rhemrev, Madretsma, Tdlohreg en andere omkeernamen

Niemand gaat voor zijn plezier naar het ziekenhuis, maar in het Haagse Bronovo Ziekenhuis hoef je je als namenliefhebber niet te vervelen. Daar werkt niet alleen de inmiddels beroemde oogarts I.C. Notting, maar ook, zo ontdekte ik laatst, een gynaecoloog genaamd Rhemrev.

Raymond Willem Vermehr Rhemrev (foto: indie-1945-1950.nl)
Raymond Willem Vermehr Rhemrev (foto: indie-1945-1950.nl)

Vermehr Rhemrev

Wat daar bijzonder aan is? Rhemrev klinkt heel exotisch, maar is gewoon het omgekeerde van Vermehr. Die omkering stamt uit de achttiende eeuw toen een zekere Leendert Hendrik Vermehr in Nederlands-Indië een kind verwekte bij een Javaanse vrouw.

Dat laatste kwam natuurlijk wel vaker voor. In Indië konden Europese mannen tussen 1769 en 1848 kinderen van ongedoopte inlandse vrouwen bij notariële akte adopteren. Als achternaam kregen deze kinderen vaak een vervorming van de naam van hun vader. Dat gebeurde ook bij de zoon van Leendert en de Javaanse, die werd ingeschreven als Leendert Rhemrev.

Soortgelijke namen zijn Ednenov (Von Ende), Kijdsmeir (Van Riemsdijk),  Van Nerum (van Muren), Nessnarc (Cranssen) en Stopkeerb (Breekpot). Soms werden alleen de lettergrepen gehusseld: Mangold (Goldman), Vodegel (De Vogel), Zowran (Von Ranzow).

Snitsevorg

Ook in de West kwamen dit soort namen voor. Carel August baron Sirtema van Grovestins verwekte een kind bij ‘een negerin uit Demerary’ (nu in Guyana) en werd de stamvader van de familie Snitsevorg.  In Suriname kregen sommige vrijgelaten slaven een vervorming van de naam van hun voormalige eigenaar of van hun plantage als achternaam. Madretsma komt van Amsterdam, Remak van Kamer, Nodnarb van Brandon, Treklots van Stolkert en Tuinfort van de plantage Fortuin.

Dit zijn allemaal namen waarbij de omkering redelijk goed werkt. Het resultaat is in ieder geval uitspreekbaar. Maar dat was zeker geen vereiste. Er heeft een familie Ffohkreb (Berkhoff) bestaan en er zijn nog altijd bijna zeventig Nederlanders opgezadeld met de familienaam Tdlohreg (Gerholdt). Ik ben benieuwd hoe ze het uitspreken.

Hoe klinkt jouw naam?

Mijn eigen naam levert overigens Reemrednav op. Klinkt best goed. Is jouw achternaam omgekeerd een beetje uit te spreken?

Gepubliceerd op

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *